Vitrine

Vorige zomer werd het licht op groen gezet voor een volkstuin in Glorianes. Het was eind juli toen ik mijn eerste stappen zette op het terrein. Ik probeerde nog gauw wat groenten te installeren, maar de oogst was mager. Het was te laat op het jaar. Toch heb ik deze winter wat spinazie, rucola, snijbiet, radijsjes en prei van eigen kweek kunnen eten.

Maar dit jaar gaat het gebeuren. Ik heb zelfs een goeroe gekozen en me een methode eigen gemaakt. Het wordt een Ruth Stout-tuin. Ruth Stout leefde van 1884 tot 1980 in de VS en experimenteerde vanaf 1944 met een no-work garden. No Work betekent: niet omploegen, niet graven, niet bewerken, niet behandelen, niet wieden, zelfs niet bevloeien. Het enige werk bestaat uit het bedekken van de tuin met een dikke laag mulch (organisch materiaal), liefst hooi als dat voorhanden is. En ook planten en zaaien natuurlijk.

Met wat moeite heb ik een baal luzerne (grassoort) van onze plaatselijke boeren los gekregen en zo gauw hij op het terrein stond ben ik beginnen mulchen. Ik had al wat perceeltjes aangelegd en die heb ik uitgebreid met meer en grotere percelen. Behalve een paar tuinbonen, groeit er voorlopig nog niets. En dus ziet mijn deel van de Jardins Familiaux er nu zo uit:

DSCN6125

Mijn buurvrouw zegt: ‘Je suis sceptique’. De andere zeggen niets, maar kijken wat bedenkelijk naar mijn constructie. De burgemeester heeft via de president van onze mini-vereniging die het tuinproject in goede banen moet leiden, laten weten dat ze hoopt dat de tuin de vitrine wordt van Glorianes. Ik zal proberen om haar niet teleur te stellen, maar ze zal wel wat geduld moeten hebben.

Vandaag kan ik helaas niets doen, en wel om deze reden:

DSCN6133

 

Zonlicht in het donker

Vanmorgen vroeg was er een algemene elektriciteitspanne. Het was nog pikkedonker, en eindelijk kwam dit cadeautje aan mezelf van pas:

DSCN6100

Het is een lichtbron op zonne-energie, een liter zon in een bokaal. Het geeft net genoeg licht om bij te lezen en te schrijven. De Solar Jar wordt in Zuid-Afrika gemaakt en met de aankoop steun je een project dat 25 mensen werk verschaft.

Maar alleen het idee dat je de zon zonder stroom in huis brengt, vind ik al verlichtend.

Om de Solar Jar op te laden, zet je hem een uurtje in de zon.

Jeannette

Dit jaar, het eerste jaar dat ik voluit met permacultuur kan experimenteren, ga ik een paar testen met aardappelen doen. In mijn kelder liggen een zestal verschillende soorten aardappelen te kiemen en die ga ik met tussenpozen, op verschillende plaatsen, maar wel allemaal permacultuurgewijs, planten. Dat wil zeggen: boven de grond, onder een dikke laag mulch.

Het is eigenlijk nog te vroeg om te planten, maar experimenteren mag en ik heb stiekem al een paar aardappeltjes onder een laag stro gelegd. Je weet maar nooit. En ik heb er ook eentje in een pot in de keuken geplant. Het is een Jeannette.

Jeannette kwam al heel snel boven de aarde piepen en voelt zich prima in de keuken.

DSCN6093

Te Boek!

Eindelijk sta ik eens in een boek. En wel in deze sjieke uitgave ‘Le Pays Catalan’. En samen met mij, alle dorpelingen. Blijkbaar is Glorianes het dorp met het kleinste aantal inwoners  van het departement.

Onze burgemeester was zo lief om elk gezin een boek te schenken. We kregen het vorige zondag op de dag van ‘les voeux du maire’ en ‘la galette des rois‘. Ik beet dit jaar op een boon.

DSCN6062DSCN6066Foto0070

 

 

Puits à glace

We zouden met vijf zijn. Maar eentje belde af en twee anderen waren ziek. Dus waren we maar met twee om vandaag de tocht naar Serrabone te maken. Ik voelde me ook ziek, ik had te veel kerstversiering gegeten en ik had buikpijn. Maar ik durfde niet thuisblijven want ik had het initiatief genomen.

Tijdens de klim naar de bergkammen probeerde ik de krampen te negeren. Maar toen de gids-dorpsgenoot voorstelde om een omweg te maken naar ‘le puits à glace’ zag ik mijn kans schoon om voor te stellen om het bij de ijsput te houden en de afdaling naar Serrabone (waarop onvermijdelijk een klim volgt) voor een andere keer te houden.

Ondanks mijn tegenspartelende ingewanden was het toch een mooie tocht. Het wisselspel tussen zon en wolken bezorgde ons prachtige taferelen. En de puits à glace was de klim waard. Ergens bovenop een bergtop, op ongeveer 1250 m hoogte, zie je plots een aangelegde cirkel op de grond. Het midden is zwart, het is een gat in de aarde. Als je niet zou opletten zou je er zo kunnen invallen. Onder dat trechtervormige gat is een grote ruimte, een soort zaal. Daarin werd vroeger sneeuw verzameld en bewaard voor de hete zomers. Aan de zijkant van de berg is een aparte ingang om het ijs op te halen.

Het is moeilijk voor te stellen dat er genoeg sneeuw viel en dat het ijs tot de zomer bevroren bleef. Volgens Jérémy werd de voorraad aangevuld met extra ijs dat werd aangevoerd vanaf de Canigou (350 km verder en 2700 m hoog). Ik weet dat het beroep van porteur de glace bestond. De porteurs de glace van Vernet-les-Bains gingen ‘s nachts ijs van de berg kappen om het aan de hotels en kuuroorden te verkopen, die er op hun beurt hun rijke gasten mee verwenden. Of ze ook de ijsputten in de omgeving gingen aanvullen, kan ik niet terugvinden. Maar het geeft te denken. Wie waren die mannen en vrouwen die dat deden? En wie betaalde hen dan om dat te doen?

DSCN6002DSCN6009DSCN6005

Épicerie

In de meeste kleine dorpen zijn geen winkels meer. In sommige dorpen is een bistrôt de pays, een café-eethuisje waar kranten en brood verdeeld wordt, en waar soms een kleine épicerie bij is. Dit is een formule die door de overheid aangemoedigd wordt om te vermijden dat de dorpen uitdoven.
Maar Glorianes is zelfs te klein voor een bistrôt de pays, al zou ik ze met plezier uitbaten. Er komt ook niet dagelijks een camionette met gebak en groenten en fruit langs. Zelfs niet wekelijks. Er is helemaal niets. Iedereen bakt zelf brood en wie een tuin heeft, kweekt groenten.

Maar één keer per jaar, rond kerstmis, doen we een groepsaankoop bij een natuurproducten-groothandel. Het heeft wat voeten in de aarde want de bestelling moet afgestemd worden op de volumes die de groothandel aanbiedt. Een doos witloof van 5 kg bijvoorbeeld wordt verdeeld over twee gezinnen (ik natuurlijk en een avontuurlijk Frans gezin). Hetzelfde met een net schorseneren, met een doos dadels, een zak wortelen enz. Het opstellen van de bestelling heeft veel weg van een veiling. Er wordt een lijst voorgelezen en wie een bepaalde soort groente of fruit wilt, steekt zijn of haar hand op. Dan wordt er onderhandeld over de verdeling van de aangeboden hoeveelheid.

Een vrijwilliger noteert alles, doet de bestelling en gaat een paar dagen later de groenten en het fruit ophalen. Alles wordt uitgestald in ons vergaderlokaal en wie besteld heeft mag het feest-eten afhalen. Want het is toch een beetje feest: lekker witloof en schorseneren zijn hier niet gemakkelijk te vinden. En dadels, vijgen, amandels, litchies, clementines en ananas –alles bio- op het aanrecht zijn mijn versie van kerstversiering.